وبلاگ - آخرین اخبار

طرز حرف زدن زنبور عسل

سوالاتی که در ادامه باسخ خواهیم داد:

  • حرف زدن زنبور عسل چطور ممکن است؟
  • چه راه ارتباطی بین زنبور های عسل وجود دارد؟
  • زنبور عسل چه فوایدی برای کشاورزان دارد؟
  • آیا زنبور عسل بو های مختلف را تشخیص میدهد؟
  • آیا راهی وجود دارد که بتوان زنبور عسل را وادار کرد فقط شهد یک گل خاص را جمع آوری کند؟

یافتن محل گلستان،باغ یا شهد

حرف زدن زنبور عسل:

هر گاه تکه ای از شان پر از عسل یا ظرفی پر از شهد که حاوی شکر و مواد قندی باشد را در نقطه ای بگذاریم و در آن نزدیکی کندوهای با جمعیت زنبور عسل باشد،  پس از مدتی زنبوری بالاخره آن را کشف کرده  آنقدر که  بتواند از عسل یا شهد با خود به کندو می برد. بعد از گذشت دقایقی چند، تعدادی زنبور عسل به آنجا روی می‌آورند و از آن پس از مرتب تعدادشان زیاد و زیادتر می شود،  بدون اینکه زنبور اول یا همان زنبور کاشف دوباره به محل عسل برگشته و زنبورها را راهنمایی کرده باشد.

حالا به نظر شما چطور ممکن است این اتفاق بیفتد؟ این فعل مسئله ای است که انسان را به این  اعتقاد سوق می دهد که شاید زنبورها امکاناتی داشته باشند که به  کمک آنها بتوانند یکدیگر را از وجود شهد در نقطه‌  معینی  آگاه نمایند.

این اعتقاد زمانی محکم میشود که ما می بینیم تمام زنبورهای که برای استفاده از شهد به آن نقطه مشخص آمدند (محل شهد) به یک کندو تعلق دارند و هنگامی مطمئن می شویم که میبینیم این کندو دقیقا همان کندويی است که زنبور کاشف به آن تعلق دارد و  این یعنی حرف زدن زنبور عسل!

تحقیق در مورد حرف زدن زنبور عسل

پژوهشگران برای روشن کردن این موضوع دست به آزمایش  زدند. آنها یک کندوی  شیشه ای  آزمایشی و پر از زنبور عسل انتخاب کرده و در محلی مستقر کردند. در نزدیکی آن  میزی گذاشتند  و رویش ظرف کوچکی پر از شربت غلیظ گذاشتند.  بعد از مدتی  تعدادی زنبور به محل شهد آمده و پژوهشگران پشت زنبور ها را با رنگ و قلم موی ظریف یک نقطه سفید گذاشتند. پس از بازگشت آنها به داخل کندوی شیشه ای رفتار آنها را به دقت  بررسی کردند.

زنبورها اول به تغذیه یک یا چند زنبور با شهدی که از خارج  آورده بودند پرداختند. بعد از آن روی قاب شروع به رقصیدن بودند و مرتب روی یک دایره حرکت می کردند و به محض اینکه به آخر دایره می رسیدند ناگاه برگشته و از سمت مقابل باز روی همان دایره برمی گشتند و این کار را بارها  به سرعت تکرار می کردند.

شکل زیر مسیر رقص زنبور ها را در این رقص نمایش میدهد

رقص دایره ای برای مسافت های کوتاه
این شکل مسیر رقص زنبور ها را برای آدرس دهی در فواصل کوتاه نشان می دهد

تعدادی از زنبور ها هم هم که متوجه این رقص دایره ای شکل شده بودند دنبال آنها می دویدند  و با شاخک ها  پشت سر هم با بدن زنبور های رقاص تماس میگرفتند و طرز رقصیدن شان را خوب بررسی میکردند.

آنگاه بدون استفاده از هیچ کمکی بی اشتباه و مستقیماً به همان مکان که شهد در آنجا وجود داشت می رفتند.

اما چطور بدون راهنما و بدون اشتباه مسیر را پیدا می کنند؟

اما این که چطور توانستند تا این حد آسان و بدون داشتن راهنما  محل شهد  را پیدا کنند موضوع جالبی است که به نوع رقص زنبور مربوط می شود آنها به وسیله رقص محل مورد نظر را به یکدیگر نشان میدهند یعنی رقص برایشان وسیله ای است برای حرف زدن  و فهماندن  مقاصدشان به یکدیگر.

اگر جای شربت یا شهد نزدیک کندو بود فوری آن را پیدا می کنند و اگر دورتر و در چند صد متری یا یک کیلومتری قرار  داشته باشد برای پیدا کردنش به زمان بیشتری نیاز دارند.

مفهوم

رقص دایره ای معنی اش این است فاصله کندو تا محل شهد کم است  مثلاً حدود ۲۵ متر. اگر شهد طبیعی باشد یعنی زنبور آن را مستقیماً از گل جمع آوری کرده باشد در این حال مقداری از بوی گل مورد نظر را با خود به کندو می آورد تا کمی از آن را بین زنبورهای که تصمیم به رفتن به محل شهد را خواهند گرفت داده بدین وسیله آنها راحت تر گل و گل های مورد نظر را پیدا  کنند. زنبور قادر است این  بو را مدت خیلی زیادی در خود نگه دارد. این کار به کمک مو های زیادی که در بدن زنبور وجود دارند امکان پذیر است.

زنبور بوی گل گیلاس را  با خود به کندو آورده باشد، هنگام رقص زنبورهای دیگر زمان بررسی وضعیت رقص کمی از بوی گیلاس را می گرفته و مستقیماً به سمت شهد پرواز می کنند. در آنجا منحصرا به جستجوی گل های گیلاس خواهند پرداخت کاری به کار سایر گل ها که در آن منطقه وجود دارند نخواهند داشت.

در این کار یک هدف بسیار مهم وجود دارد که در ادامه به آن میپردازیم:

فواید زنبور عسل برای کشاورزان

زنبوری که در جستجوی شهد است فقط روی گلهای گیلاس  می نشیند و ناخودآگاه گرده یا نریت  یک  گل گیلاس که به موهای بدنش چسبیده  را روی مادگی گل یا گل های دیگر گیلاس  حمل  و آن را بارور می کند که در نتیجه میوه به وجود می آید مقدار محصول درخت گیلاس  در آن منطقه بالا می رود. این بالاترین و بهترین خاصیت زنبور عسل از نظر کشاورز و به ویژه باغدار است. اما اگر زنبور این خاصیت را نمی داشت و از گل های گیلاس به گلهای هلو میرفت گرده گل گیلاس را به گل هلو منتقل می کرد. در چنین وضعی میوه‌ای تشکیل نمی شد.

زنبوری که در جستجوی شهد است فقط به روی یک نوع گل می نشیند این خاصیت علاوه بر مزیت گفته شده در بالا  مشکل بزرگی هم دارد. فرض کنیم کشاورز نیاز به جمع آوری بذر داشته باشد مثل گلهای آفتابگردان، کلزا، اسپرس یا هر چیز مشابه در این بین زنبور به گل های مد نظر  کشاورز توجه نکند  و ناخواسته روی گلهای دیگر بنشیند.

در این صورت  با توجه به اینکه بقیه زنبور ها نیز روی گلهای مد نظر کشاورز نمی روند و در نتیجه بذر مورد نظر کشاورز تامین نخواهد شد.

تکنیکی مهم برای زنبورداران و کشاورزان

یک تکنیک این جا معرفی می کنیم که برای دوستان زنبور دار و همچنین کشاورزانی که از زنبور برای بیشتر کردن محصولات خود استفاده می کنند کاربرد دارد.

اگر ما بخواهیم زنبور را به سمت یک گل خاص هدایت کنیم و هدف ما جمع آوری شهد آن گل و یا تهیه بذر از آن گیاه باشد باید تعدادی از آن گل خاص را چیده (حدوداً سی عدد کافی است)  و در یک چهارم لیتر شربت فرو کرده و پس از نیم ساعت گل ها را از شربت بیرون آورده و آن را صبح زود قبل از اینکه که آفتاب طلوع کند داخل کندو و گذاشته تا زنبور ها از آن بخورند و بوی آن گل را در حافظه بسپارند.

با این کار بعد از این که زنبور از کندو بیرون رفت به دنبال همان بو می گردد و فقط روی گلهایی خواهد نشست که ما عطر طبیعی آن را  به شربت آن ها اضافه کرده ایم.

نکته ای برای زنبورداران

زنبور داران عزیز توجه کنند از این روش می توانند جهت برداشت عسل های خاص استفاده کنند. البته شرط موفقیت در این کار این است که مقدار بسیار زیادی از گل مورد نظر در منطقه وجود داشته باشد.( مثلا چند هکتار )

شهد در فاصله های طولانی

رقص نیم دایره ای

اما اگر فاصله محلی که شهد در آنجا به وسیله زنبور کشف شده تا کندوبیشتر از آنچه که قبلاً گفتیم باشد .نحوه رقص عوض می شود به طوری که زنبور با این رقص که رقصنی مدیری هم معروف است هم فاصله و هم سمت چپ و هم محل شهر را به زنبور های دیگر می فهماند.

در بیشتر از ۱۰۰ متر طرح این رقص خیلی واضح تر است.

در این نوع رقص زنبور فاصله ای را مستقیم رفته سپس به سمت چپ یک نیم دایره را طی می نماید تا به اول خط مستقیم برسد بعد همون خط مستقیم را دوباره پیموده سپس نیم دایره دیگری به سمت راست طی می کند.

زنبور هنگام عبور از خط مستقیم شکمش را به سرعت به سمت راست و چپ و یا می لرزاند.

زنبور عسل با رقص نیم دایره ای مسافت های بلند را هدف گذاری میکند.
رقص زنبور عسل به صورت نیم دایره ای

فاکتور سرعت رقص

سرعت رقص زنبور عسل رابطه معکوس با فاصله کندو تا محل شهد دارد. هرچه رقص آرام تر باشد فاصله کندو تا محل شهد بیشتر است.( این فاصله حداکثر می تواند ۱۱ کیلومتر باشد).

اما اگر فاصله مثلاً صد متر باشد رقص خیلی سریع بوده و حدود ۴۰ بار در دقیقه تکرار می شود اما اگر فاصله ۵۰۰ متر باشد فقط ۲۴ بار در هر دقیقه تکرار می شود.

سمت محل شهد همان سمتی است که زنبور در هنگام رقصیدن مستقیم حرکت می کند. با این کار جهت را به زنبورهای دیگر میفهماند.

زنبورها برای فهماندن محل شهد در فاصله ای بین ۲۵ تا ۱۰۰ متر به وسیله رقص هایی  که بین رقص دایره ای و رقص نیم دایره ای است منظورشان را نشان می دهند.

این رقص ها در نژاد های مختلف فرق می کند. تاکنون ۸ نوع مختلف  از آنها دیده شده است.

زنبورهای باتجربه در هر نقطه از کندو نمی رقصند.بلکه در جایی میرقصند که تعداد کارگر بیشتری در انتظار هستند.

زنبورها به کمک رقص، لمس کردن و بوییدن از سمت، فاصله، محل، و حتی مقدار و نوع شهد مطلع می شوند و به همان طرف پرواز میکنند.

سخن پایانی

این بود چکیده‌ای از نحوه حرف زدن زنبور عسل برقرار کردن زنبورهای عسل برای فهماندن مقاصد شان به یکدیگر.

نکته ای که اهمیت دارد این است که انسان با وجود اینکه توانسته نحوه حرف زدن زنبور عسل را را بفهمد و حتی با آنها حرف بزند اما با این وجود رقص های وجود دارد که با وجود زحمات زیاد دانشمندان هنوز شناخته شده نیستند.

جالب است بدانید زنبورها همه در نوع رقص یکسان نیستند و حالات و رفتار متفاوتی دارند که دانشمندان آنها را به لهجه نیز تعبیر کردند که نسبت به منطقه و حتی نژاد متفاوت هستند.

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *